TÍN NGƯỠNG THỜ MẪU ÂU CƠ Ở PHÚ THỌ

Quốc Mẫu là tước hiệu được nhà vua ban phong cho một số vị nữ thần có danh vọng lớn, được ân chuẩn vào hàng “Mẫu”, thuộc lớp Mẫu thần. Ở Việt Nam, hiện tác giả mới chỉ thống kê được 7 vị nữ thần được ban phong tước hiệu Quốc Mẫu: Quốc Mẫu Âu Cơ; Quốc Mẫu Tây Thiên; Quốc Mẫu Thánh Ân Diệp phu nhân; Quốc Mẫu Vương Bà tứ vị thánh nương; Quốc Mẫu làng Vàng; Cung từ Quốc Thái Mẫu; Nguyên Từ Quốc Mẫu, Thiên Thành Thái trưởng Công chúa.
Tín ngưỡng thờ Quốc Mẫu Âu Cơ, xét từ ba phương diện truyện kể, tín ngưỡng, di tích và và lễ hội, đã được nhiều người quan tâm nghiên cứu. Trong bài viết này, xin được góp một phần nhỏ vào việc nhìn nhận, đánh giá vai trò của Quốc Mẫu Âu Cơ trong đời sống văn hóa tín ngưỡng Việt Nam. Qua những gì khảo sát được trên địa bàn tỉnh Phú Thọ cho thấy hình tượng Quốc Mẫu thật sự là một hiện tượng văn hóa độc đáo và đặc sắc nhân văn. Quốc Mẫu Âu Cơ - người Mẹ linh thiêng, huyền thoại của dân tộc Việt Nam đã sinh ra đồng bào ta trong bọc trăm trứng; đã khởi thủy, hình thành và phát triển mỹ tục mang nét đẹp văn hóa của dân tộc, nghĩa “Đồng bào”. “Uống nước nhớ nguồn”, để tưởng nhớ công lao và thể hiện lòng thành kính đối với Tổ Mẫu Âu Cơ, nhân dân Phú Thọ đã lập đền thờ và suy tôn “Thánh quốc mẫu” để thờ phụng, hương khói muôn đời.